Trashëgimia ligjore: kush trashëgon sa, kur nuk ka testament?
Kontrolluar më 05.11.2026
Përkthyer nga gjermanishtja. Nëse diçka ndryshon, vlen teksti gjerman: Deutsche Fassung
Shumica e njerëzve nuk lënë testament. Atëherë ligji cakton kush trashëgon dhe me çfarë pjese. Nga këto pjesë varet më vonë pothuajse gjithçka: kush merr pjesë në vendime, kush paguan sa, kush merr sa.
Të afërmit: sipas radhëve
- Radha e parë: fëmijët dhe pasardhësit e tyre. Fëmijët trashëgojnë në pjesë të barabarta. Kur një fëmijë ka vdekur tashmë, në vend të tij hyjnë fëmijët e tij (§ 1924 BGB).
- Radha e dytë: prindërit dhe pasardhësit e tyre, pra vëllezërit e motrat, nipërit e mbesat (§ 1925 BGB).
- Radha e tretë: gjyshërit dhe pasardhësit e tyre (§ 1926 BGB).
Sa kohë që ka një të afërm të një radhe më të hershme, nuk trashëgon askush nga një radhë e mëvonshme (§ 1930 BGB). Kur i ndjeri ka një fëmijë, prindërit dhe vëllezërit e motrat, pra, nuk trashëgojnë asgjë.
Bashkëshorti: krahas tyre
Bashkëshorti ose partneri i regjistruar i jetës trashëgon krahas të afërmve (§ 1931 BGB):
- krahas fëmijëve një të katërtën,
- krahas prindërve, vëllezërve e motrave ose gjyshërve gjysmën,
- i vetëm, kur nuk ka as të afërm të radhës së parë ose të dytë, as gjyshër.
Nëse bashkëshortët jetonin në regjimin pasuror ligjor, bashkësinë e shtesës së pasurisë (Zugewinngemeinschaft) – ky është rasti kur te noteri nuk është rënë dakord ndryshe –, kjo pjesë rritet me një të katërt tjetër (§ 1371 Abs. 1 BGB).
Rastet më të shpeshta
- I martuar, dy fëmijë, pa kontratë martesore: bashkëshorti gjysmën, çdo fëmijë një të katërtën.
- I ve, tre fëmijë: çdo fëmijë një të tretën.
- I martuar, pa fëmijë, pa kontratë martesore, prindërit janë gjallë: bashkëshorti tre të katërtat, prindërit së bashku një të katërtën.
- I martuar me ndarje pasurie, një ose dy fëmijë: bashkëshorti dhe fëmijët trashëgojnë në pjesë të barabarta (§ 1931 Abs. 4 BGB).
- Bashkëjetesë pa martesë: partneri sipas ligjit nuk trashëgon asgjë.
- Askush: kur nuk ka as të afërm, as bashkëshort, trashëgon shteti (§ 1936 BGB).
Këto janë rregullat për rastet pa testament. Një testament ose një kontratë trashëgimie ka përparësi; kush mbetet për shkak të tij pa gjë, mund të ketë një pjesë të detyrueshme (Pflichtteil).
Çfarë rrjedh nga kjo
Kur trashëgojnë disa veta, pasuria trashëgimore u përket atyre së bashku: ata janë një bashkësi trashëgimtarësh (Erbengemeinschaft). Askujt nuk i përket vetëm „shtëpia“ ose „llogaria“, secilit i përket një pjesë në të tërën. Sipas këtyre pjesëve votohet, mbahen shpenzimet dhe në fund bëhet ndarja.
Çfarë ju ndihmon
- Të shkruani pemën e familjes. Kush është gjallë, kush ka vdekur, kush ka fëmijë. Gjykata e trashëgimisë (Nachlassgericht) pyet pikërisht për këtë për dëshminë e trashëgimisë (Erbschein), me dokumente.
- T'i shënoni pjesët si thyesë, sapo të jenë të përcaktuara: nga dëshmia e trashëgimisë ose nga testamenti i hapur.
- Të sqaroni herët nëse ka pasur kontratë martesore. Ajo i ndryshon pjesët.